ArboRendement: Bevlogenheid: sturen op werkplezier

Bevlogenheid wordt steeds belangrijker. Als arboprofessional houdt u zich meer en meer bezig met duurzame inzetbaarheid van mensen in relatie tot arbeidsomstandigheden en Human Resources Management. Op dit moment verschuift de aandacht van het verminderen van werkgerelateerde stress en verzuim naar preventief personeelsbeleid. Het draait om het voorkómen van Psychosociale Arbeidsbelasting (PSA). De stap daarna gaat over het verhogen van bevlogenheid. Dat resulteert in energieke en toegewijde medewerkers die duurzaam inzetbaar zijn.

Wat is bevlogenheid? De bevlogen medewerker is diegene, die zich energiek en toegewijd inzet voor de organisatie. Zonder dit té ver door te voeren. Bevlogen medewerkers leiden niet aan ‘workalholisme’. Zij willen graag werken, in plaats van dat zij voelen dat ze móeten werken. Bevlogenheid is een belangrijk thema, omdat uit onderzoek blijkt dat de bevlogen medewerker zich lekker voelt, plezier heeft, energiek is en daardoor beter presteert. Een bevlogen medewerker is in staat om zijn individuele productiviteit te laten groeien. Bevlogen medewerkers benutten hun talenten en innerlijke motivatie optimaal.

Hoe werkt het? Iedereen heeft in zijn werk te maken met stressfactoren. Die noemen we stressoren. Aan de andere kant zijn er zaken waarvan medewerkers energie krijgen, die zij leuk vinden. Dat zijn de energiebronnen. Wanneer een medewerker meer stressoren dan energiebronnen heeft dan helt de weegschaal naar links en krijgt de medewerker te maken met onwel bevinden. Een disbalans is het gevolg van een teveel aan stressoren of een gebrek aan energiebronnen (motivatoren). Heeft een medewerker veel energiebronnen, dan zorgt dat voor welbevinden en een goede gezondheid. Ook kunnen energiebronnen de invloed van werkstressoren op klachten opvangen. Met andere woorden, de medewerker is dan misschien druk aan het werk, maar de voldoening die het werk geeft, compenseert dat ruimschoots. Adviseer uw werkgever om het welzijn van medewerkers van de positieve kant te benaderen. Het loont! Sturen op werkplezier is effectiever dan het verminderen van werkstress.

Stimuleren en creëren
Als arboprofessional kunt u op diverse manieren bevlogenheid binnen uw organisatie stimuleren en creëren. U kunt uw aanpak het beste richten op zowel het motiveren van de medewerkers als leidinggevenden en op werkwijzen die bevlogen werken mogelijk maken.

Ongeveer één op de vijf medewerkers in Nederland is bevlogen. Dat betekent dat er ook een aantal binnen uw organisatie werken. Maak gebruik van hun bevlogenheid om bewustzijn binnen de organisatie te creëren dat bevlogenheid werkt. Dit kan door deze mensen bij elkaar te brengen, zodat zij elkaar verder kunnen inspireren en hen te complimenteren en te waarderen voor hun inzet. Deel de successen van bevlogenheid binnen de organisatie, door bijvoorbeeld te laten zien welke effecten bevlogenheid heeft op klantcontacten, omzetcijfers en werkplezier. Maak gebruik van de al aanwezige bevlogenheid en wakker het vuur verder aan.

Aan leidinggevenden kunt u een aantal handvatten meegeven om op bevlogen wijze leiding te geven. Hierbij zijn drie uitgangspunten van belang: resultaatgerichte afspraken maken met medewerkers, uitgaan van de sterke punten van medewerkers (meer uit je mensen halen) en dienend leiderschap. Praktisch komt dat neer op de vragen: wat wil ik als leidinggevende bereiken met mijn medewerker de komende periode, past dat ook bij de competenties en sterke punten van deze medewerker en wat moet ik regelen om deze medewerker de ruimte te bieden om de resultaten te halen? Het is een kwestie van positieve psychologie en uitgaan van mogelijkheden die er zijn. Zowel van individu als van de organisatie.

Een mooi voorbeeld van een werkwijze die prima past bij bevlogenheid is Het Nieuwe Werken. Het Nieuwe Werken sluit aan op de veranderde behoeften in onze maatschappij. Mensen willen een betere balans in privé en werk. De nieuwe generatie wil meer vrijheid in het werk. Door de vergrijzing moeten medewerkers langer doorwerken. En organisaties moeten met minder mensen hetzelfde werk doen. Het Nieuwe Werken geeft medewerkers verantwoordelijkheid, vrijheid en vertrouwen. Dit heeft een positief effect op werkplezier en bevlogenheid van medewerkers. Medewerkers gaan efficiënter werken, omdat ze hun werkplek afstemmen op hun werktaken. Ze worden hierdoor meer bevlogen én daardoor productiever. Door medewerkers vertrouwen en regelruimte te geven, voelen zij zich sneller verbonden met uw organisatie. Op korte termijn zijn medewerkers meer bevlogen en productiever op de lange termijn vermindert uw verloop en verzuim.

Tot slot: vergeet u vooral niet uw eigen bevlogenheid in te zetten. Bevlogenheid is namelijk besmettelijk! Wilt u testen hoe het met uw bevlogenheid staat? Doe de 9 vragen test op www.winstdoorbevlogenheid.nl.

Bevlogenheid (kader)
Er zijn verschillende manieren waarop mensen in hun werk kunnen staan. Medewerkers die hun werk met opvallend veel energie, inzet en overgave doen noemen we ‘bevlogen’. Uit onderzoek blijkt dat ongeveer 20% van werkend Nederland zich bevlogen kan noemen.

Bevlogenheid is een positieve toestand die zich laat omschrijven door drie kenmerken: vitaliteit, toewijding en absorptie.

Vitaliteit: de energie en veerkracht waarmee medewerkers hun werk doen Toewijding: de betrokkenheid, enthousiasme en voldoening bij het werk Absorptie: de focus waarmee medewerkers op een plezierige wijze opgaan in hun werk

Onderzoek (kader)
The Gallup Organization heeft wereldwijd onderzoek gedaan naar de effecten van bevlogenheid. Dit onderzoek onder circa 200.000 medewerkers laat zien dat bevlogen medewerkers en organisaties meer winst maken, een hogere productiviteit realiseren, minder verloop kennen en betere prestaties leveren.

Sinds dit academisch jaar is er in Nederland aan Nyenrode Business Universiteit een leerstoel gericht op onderzoek naar de relatie tussen bevlogenheid (engagement) en productiviteit. Met deze nieuwe leerstoel worden de mogelijkheden en capaciteiten van werknemers en het gezond en effectief functioneren in organisaties onderzocht. Er wordt gekeken naar nieuwe interventies in het engagementproces. Zo worden ondermeer persoonlijke hulpbronnen, persoonlijkheid en competenties van werknemers vastgesteld. Daarnaast worden de hulpbronnen in een organisatieomgeving bepaald. Vervolgens wordt het effect van engagement op de hele organisatie, zoals op duurzame inzetbaarheid, afname van het ziekteverzuim, creativiteit, teamsfeer en productiviteit bekeken.

Hoe ziet de bevlogen medewerkers eruit? (kader)
Uit verschillende studies komt het volgende beeld van bevlogen medewerkers naar voren.

Bevlogen medewerkers zijn:

• Zijn stabiel, nauwgezet, optimistisch, sociaal en zelfverzekerd;
• Zijn tevreden, betrokken en loyaal;
• Zijn gemotiveerd aanwezig, hun geld waard en ze presteren beter;
• Voelen zich gezond, ondanks eventuele psychische druk;
• Raken minder snel opgebrand;
• Vertonen minder negatief gedrag op het werk;
• Verzuimen minder.

Drs. Madelon van Bennekom, MWO, Consultant Arbeids- en Organisatiekunde bij ArboNed/KeurCompany adviseert en verzorgt trainingen op het gebied van bevlogenheid en psychosociale arbeidsbelasting.